Motorda bir şey gerekmez; bu davranış tamamen kumanda devresine bağlıdır. Asenkron motor gerilim geldiği anda döner, kendine ait bir hafızası yoktur. Makinenin enerji geri geldiğinde kendiliğinden kalkmaması için başlat komutunun kesintiyle birlikte silinmesi, yani operatörün yeniden başlat butonuna basması gerekir.

Kendiliğinden kalkış nereden doğar?
- Kalıcı konumlu anahtar: Açık konumda kalan bir pako şalter, enerji gelince motoru hemen besler.
- Otomatik kumanda sinyali: Şamandıra, basınç şalteri veya PLC çıkışı kesinti boyunca aktif kaldıysa motor yeniden çalışır.
- Sürücü ayarı: Frekans sürücülerinde enerji gelince yeniden başlatma fonksiyonu açık olabilir.
Önleyen düzenler
Klasik yaklaşım, başlat butonuyla devreye giren ve kendi yardımcı kontağıyla tutulan bir kontaktör düzenidir. Enerji kesildiğinde kontaktör bırakır ve enerji gelse bile başlat butonuna yeniden basılmadan çekmez. Daha hassas uygulamalarda düşük gerilim rölesi veya güvenlik rölesi eklenir. Pompa ve fan gibi otomatik çalışması istenen yüklerde ise yeniden kalkış bilinçli olarak serbest bırakılır; ancak birden çok motorun aynı anda kalkmaması için gecikme verilir.
Hangi makinelerde zorunluluk gibi düşünülmeli?
Testere, planya, torna, pres ve karıştırıcı gibi operatörün eliyle temas ettiği makinelerde kendiliğinden kalkış ciddi yaralanma riski taşır. Bu makinelerde kumanda devresinin tasarımı ve uygulanması, makine güvenliği kuralları, motor etiketi ve yetkili elektrik personelinin değerlendirmesine bağlıdır.
Atölye tezgâhlarına yakın bir uygulama örneği için daire testere makinesi motorları sayfasına bakabilir, küçük güçlü modelleri trifaze motor mağazasında inceleyebilirsiniz.


