Tarımsal Elevatör Elektrik Motorları

Tarımsal elevatör, hububat alım yerinde ve çiftlik silosunda tahılı dikey olarak yükselten kovalı taşıyıcıdır; elektrik motoru, kafa tamburuna takılan şaft montajlı redüktörü çevirerek kovalı bandı ya da zinciri hareket ettirir. Kamyondan alım çukuruna dökülen ürün elevatörün ayağından alınır, kafadan dağıtıcıya, oradan borularla silolara, kurutucuya ya da temizleme makinesine gönderilir. Üretici kataloglarında çiftlik ve alım yeri elevatörlerinde motor gücü kapasite ve yüksekliğe göre yaklaşık 0,75 kW ile 30 kW arasında görülür; büyük terminal elevatörlerinde üst sınır 75 kW'ı geçer.

Bu sayfa elevatörü hasat sonrası zincirin bir halkası olarak ele alır: alım çukurunun kapasitesi, silo üstü dağıtıcıya kadar gereken yükseklik, hasatta günlerce süren yoğun çalışma ve bunların motor seçimine etkisi. Güç formülünün, dolu kalkışın ve geri kaçırma kilidinin ayrıntısı kovalı elevatör motoru seçimi ve güç hesabı yazımızda anlatıldı; burada o hesap tekrar edilmez. Yem fabrikası içindeki elevatörler ise Yem Elevatörü Elektrik Motorları sayfasının konusudur. Elevatöre uyan motorların listesi Elektrik Motoru Online Satın Al bölümündedir.

Hububat alım yerinde elevatör nerede durur?

Tipik bir alım yerinde ya da çiftlik silo grubunda ürün şu yolu izler: kamyon ya da römork ızgaralı alım çukuruna boşaltır, çukurun altındaki helezon ya da zincirli konveyör ürünü elevatör ayağına taşır, elevatör ürünü kafaya çıkarır ve kafadaki dağıtıcı ürünü seçilen siloya, kurutucuya ya da ön temizleme makinesine yönlendirir.

Alım çukuru ve elevatör ayağı

Elevatörün ayağı (boot) çoğu zaman zeminin altında, alım çukurunun yanındaki bir kuyudadır. Bu derinlik elevatörün toplam yüksekliğine eklenir; bir katalog, ayak zeminin altındaysa çukur derinliğinin hesaba katılması gerektiğini açıkça not eder. Ayak kuyusu yağmur suyu ve nem toplar; motor kafada olduğu için doğrudan etkilenmez ama ayaktaki hız sensörü ve bant gergisi bakımı ihmal edilmemelidir.

Silo üstü dağıtıcı ve boru eğimi

Kafadan çıkan ürün dağıtıcıdan silolara eğimli borularla akar. Boru eğimi ne kadar dik olmalıysa elevatör o kadar yüksek kurulur. Bir üretici kataloğunda kuru tahıl için 35°, yaş tahıl için 45° boru eğimi önerilir. Fark küçük görünmez: kafadan 12 m uzaktaki bir siloya kuru tahılda yaklaşık 8,4 m, yaş tahılda 12 m düşü gerekir. Yani mısırı kurutucuya yaş hâlde gönderen elevatör, yalnız kuru buğday taşıyan elevatörden 3–4 m daha yüksek olmak zorundadır ve motoru da buna göre büyür.

Kurutucu besleme

Kurutuculu tesislerde genellikle iki elevatör bulunur: biri yaş ürünü alım çukurundan kurutucunun üstüne, diğeri kuruyan ürünü kurutucunun altından silolara taşır. Yaş elevatör hasat boyunca kurutucunun hızına bağlı çalışır; kurutucu durursa elevatör de durur. Kurutucunun kendi motorları Tahıl Kurutma Makinesi Elektrik Motorları sayfasında ayrıca ele alınır.

Tarımsal elevatör motoru kaç kW?

A) Üretici kataloglarında görülen güçler

Bu tablodaki çiftlik ve alım yeri elevatörlerinde motor gücü yaklaşık 0,75–30 kW arasında değişir; terminal tipi büyük elevatörlerde bir katalog motorun üst sınırını 75 kW, en büyük tipte 132 kW olarak verir. Değerlerin hepsi tek elevatörün tek tahrik motorudur. Tabloda aynı kapasite satırında güç aralığı yükseklikle büyür: 136 t/h'lik tipte 12 m'de 11,2 kW yeterken 55 m'de 29,8 kW gerekir. Beygir gücüyle verilen değerler 1 HP = 0,746 kW ile çevrildi.

Kapasite, yükseklik ve ürün yoğunluğu

Kataloglardaki değerler genellikle yaklaşık 0,75–0,77 t/m³ yığın yoğunluğundaki tahıl içindir. Bir katalog, daha hafif ürün için gücün yoğunluk oranıyla küçültülebileceğini örnekle gösterir; ağır ve yaş ürün için tersi geçerlidir. Elevatörü kaç ton taşıyacağına göre değil, en ağır ürünle en yüksek noktaya kaç ton taşıyacağına göre seçin.

B) DRG gamındaki karşılık

DRG Motor elektrik motoru üreticisi, tedarikçisi ve satıcısıdır. Elevatör kafasına konabilecek DRG motorları üç faz, 1000/1500/3000 d/d ve iki gövde ailesindedir: alüminyum gövde 11 kW'ta biter, pik döküm 355 kW'a çıkar. Sargılar 230/400 V (küçük güçler) ile 400/690 V (4 kW ve üstü) olarak gelir; B3, B5, B14 ya da B35 montaj siparişte belirtilir. Çiftlik ve alım yeri elevatörlerinin 0,75–30 kW'lık tahrik motorları ile terminal tiplerinin 75 kW'a kadar olan motorları bu aralığın içindedir. Kapalı ve tozlu ortamda patlamaya karşı korumalı (Ex) motor istenen elevatörler DRG gamının dışında kalır.

Elektrik motorlarının güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

Hasat döneminde pik yük nasıl karşılanır?

Alım yerindeki elevatör yılın büyük bölümünde az çalışır; hasatın iki üç haftasında ise sabahtan geceye kadar durmaz. Kamyon kuyruğu elevatörün kapasitesiyle doğrudan ilgilidir.

Kapasiteyi motor değil elevatör belirler

Kamyonlar beklediği için motoru büyütmek akla gelebilir; ama elevatörün kapasitesi kova ölçüsü, kova aralığı ve bant hızıyla sabittir. Aynı elevatöre büyük motor takmak kapasiteyi artırmaz, yalnız arıza anında mekanik parçaların daha büyük bir kuvvete maruz kalmasına neden olur. Kapasite artırılacaksa elevatör üreticisiyle kova ve hız değişikliği konuşulmalı, motor gücü yeni değerlere göre yeniden hesaplanmalıdır.

Günlük çalışma saati ve tahrik sınıfı

Bir üretici, tahrikini çalışma saatine göre üç sınıfa ayırır: günde 10 saate kadar mevsimlik kullanım, günde 10 saatin üzerinde kullanım ve kesintisiz ya da ağır ortam. Mevsimlik sınıfta kayış emniyet katsayısı 1,3, diğer iki sınıfta 2,0 alınır. Hasatta gece gündüz çalışacak bir alım elevatörü bu yüzden ikinci sınıfa göre seçilmelidir: hem kayış ve redüktör, hem motorun ısınma payı. Motor tarafında bunun anlamı, plaka akımına yakın sürekli yükte termik rölenin doğru ayarı ve soğutma kanatlarının temiz tutulmasıdır.

Motor, şaft montajlı redüktör ve geri kaçırmaz

Tarımsal elevatörlerde en yaygın düzen, kafa miline doğrudan geçirilen şaft montajlı redüktördür. Kataloglarda üç çeşidi görülür: motorun redüktörü V kayışla çevirdiği düzen, motorun doğrudan redüktöre flanşla bağlandığı helisel dişli motor ve kafa miline kamalı geçen, geri kaçırmazlı ve yumuşak yol vericiyle çalışan dişli motor.

Devir ve redüktör oranı

Kafa tamburu yavaş döner. Kataloglardaki 136 t/h'lik tipte 762 mm tambur dakikada 67 devir döner ve bant hızı yaklaşık 2,76 m/s'dir. 4 kutuplu 22 kW bir motorla (DRG-180L-4, 1470 d/d) bu, yaklaşık 22'lik bir toplam oran demektir. Kayışlı düzende oranın bir kısmını kasnaklar, kalanını redüktör sağlar; kayışlı tahrikte kasnak değişikliği tambur devrini, dolayısıyla merkezkaç boşaltmayı da değiştirir. Elevatörünüzün tambur çapı ve istenen bant hızıyla redüktör çıkış devri ve moment hesaplama sayfasında oranı deneyin.

Geri kaçırmaz ve motor değişimi

Elevatör dolu dururken yükselen koldaki ağırlık bandı geri döndürmeye çalışır; geri kaçırmaz (backstop) bunu redüktörde ya da kafa milinde engeller. Motor değiştirilirken bu parçaya dokunulmaz, ama yeni motorun dönüş yönü kayış ya da kaplin takılmadan önce kontrol edilmelidir. Ters yönde verilen yol, geri kaçırmazı ve redüktörü darbeyle zorlar.

Alım elevatörü motorunu seçerken kontrol listesi

• Elevatörün kapasitesi (t/h) ve ayaktan dağıtıcıya kadar toplam yükseklik; ayak zeminin altındaysa kuyu derinliği dahil.
• Taşınacak en ağır ürün: yaş mısır mı, kuru buğday mı? Yaş ürün daha dik boru eğimi ve daha yüksek elevatör ister.
• Tahrik düzeni: kayışlı şaft montajlı redüktör, flanşlı dişli motor ya da kamalı dişli motor. Motor redüktöre flanşla bağlanıyorsa B5 ya da B14 flanşı ve mili, adaptörsüz oturmalıdır.
• Günlük çalışma süresi: hasatta 10 saati aşıyorsa kayış, redüktör ve motor buna göre seçilmelidir.
• Yol verme: dolu durabilen elevatörde doğrudan yol verme, yumuşak yol verici ya da invertör. 4 kW ve üzeri DRG motorlarıyla yıldız-üçgen mümkündür; yine de dolu elevatörde yıldız kademesinin düşük momenti çoğu zaman yetersiz kalır. Seçenekler için yıldız-üçgen yol verme sayfası.
• Kilitleme sırası: elevatör, kendisini besleyen alım çukuru konveyöründen önce kalkmalı, ondan sonra durmalıdır. Ayaktaki hız sensörü bandın kaydığını algılarsa besleyiciyi durdurur. Motor değişiminde bu kilitlemeler devre dışı bırakılmamalıdır.
• Kafadaki ortam: açık hava, güneş, yağmur ve tahıl tozu. Bir katalog dışarıda kurulan elevatörlerde motor için yağmur kapağını aksesuar olarak sunar.

Alım ve silo elevatörleri için DRG modelleri

Tablodaki küçük, orta ve büyük çiftlik elevatörleri için şu 4 kutuplu pik döküm motorlar düşünülebilir. Motor kafa platformunda durduğu için ağırlık ve ölçü de önemlidir; teknik çizimleri sipariş öncesinde karşılaştırın.

DRG MOTOR motorları teslim tarihinden itibaren 2 yıl süreyle malzeme ve üretim hatalarına karşı garantilidir (garanti belgesi). Elevatörü besleyen alım çukuru helezonları ve silo boşaltma helezonları Tarımsal Helezon ve Konveyör Elektrik Motorları sayfasında anlatılır. Sulama pompaları için Pompa Motorları sayfasına bakabilirsiniz.

Bu güçteki motorlar

• DRG-100L2-4 – 3 kW – 1450 d/d – 100L pik döküm
• DRG-132S-4 – 5,5 kW – 1460 d/d – 132S pik döküm
• DRG-132M-4 – 7,5 kW – 1460 d/d – 132M pik döküm
• DRG-160L-4 – 15 kW – 1465 d/d – 160L pik döküm
• DRG-180L-4 – 22 kW – 1470 d/d – 180L pik döküm

Bu motorların güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

Tarımsal elevatör motoru: sık sorulan sorular

Tahıl elevatörü için kaç kW motor gerekir?

Kapasiteye ve yüksekliğe bağlıdır. Üretici kataloglarında saatte 13 tonluk küçük elevatörler 0,75–1,5 kW, saatte 136 tonluk çiftlik elevatörleri 11–30 kW motorla çalışır. Kesin değer elevatörün plakasında ya da üreticisinin seçim tablosundadır.

Elevatör motoru 4 kutuplu mu olmalı?

Kafa tamburu dakikada 60–110 devir döndüğü için motor devri redüktörle düşürülür; redüktörler daha çok 1500 d/d girişe göre yapıldığından genellikle 4 kutuplu motor kullanılır. Eski motorun devrini değiştirmek bant hızını ve boşaltmayı değiştirir.

Hasatta elevatör motoru neden ısınıyor?

Uzun süre plaka akımına yakın çalışma, tozla kapanan soğutma kanatları ve güneş altında yüksek ortam sıcaklığı en sık nedenlerdir. Elevatörün kapasitesinin üstünde beslenmesi de ayağı tıkayıp akımı yükseltir; besleme kapağını elevatörün kapasitesine göre ayarlayın.

7,5 kW'lık elevatör motorunun akımı nedir?

DRG-132M-4 (7,5 kW, 1460 d/d) plakasında 400 V için 14,3 A yazar; termik koruma bu akımın üstüne çıkarılmaz.

Elevatörün kapasitesini ve yüksekliğini, eski motor plakasının fotoğrafını ve redüktör tipini paylaşın; motoru hasattan çok önce netleştirelim. Telefon +90 (542) 666 11 11, e-posta [email protected], iletişim sayfası. Siparişinizi Elektrik Motoru Online Satın Al sayfasından verebilirsiniz.