Brülör Fanı Motoru: Yanma Havası Fanında Motor Değişimi ve Devir Uyumu

Brülör fanının motorunu değiştirirken iki şart birlikte sağlanmalıdır: yeni motorun gücü fanın mil gücünü karşılamalı, devri ise eski motorun plakasındaki devirle aynı kutup sınıfında ve ona çok yakın olmalıdır. Yanma havası fanlarında çark çoğunlukla doğrudan motor miline takılı olduğu için motor devri, brülöre giren hava miktarını birebir belirler; örneğin 4 kW, 3000 d/d sınıfındaki DRG-112M-2 2905 d/d döner ve 400 V'ta 7,45 A çeker. Gücü tutan ama devri farklı bir motor takılırsa fan aynı debiyi vermez ve hava/yakıt oranı kayar.

Bu yüzden motor değişimi brülörde yalnız mekanik bir parça değişimi sayılmaz. Motor takıldıktan sonra yanma ayarı yetkili brülör servisi tarafından baca gazı ölçümüyle kontrol edilmeli; motorun elektrik bağlantısını, termik ayarını ve dönüş yönü kontrolünü de yetkili elektrikçi yapmalıdır. Gaz hattı, alev denetimi ve emniyet zinciri olan bir cihazda bu adımları atlamak doğrudan güvenlik riskidir. Plakadaki değerlere uyan modelleri Elektrik Motoru Online Satın Al sayfasındaki 120 model arasında güç, devir ve gövdeye göre süzebilirsiniz.

Brülör fanı nedir, elektrik motoru bu sistemde ne iş yapar?

Brülör fanı, yakıtın yanması için gereken havayı brülör kafasına basan fandır. "Brülör fanı" bir çalışma prensibinin ya da gövde tipinin adı değil, kullanım amacının adıdır: içindeki fan çoğunlukla santrifüj (radyal) tiptedir ve kompakt yapısı nedeniyle sık olarak öne eğik, çok kanatlı çark kullanılır. Hava, çarkın göbeğinden girer, salyangoz biçimli kanaldan geçerek hava damperine ve yanma kafasına ulaşır.

Fanın kendisi ile motor ayrı parçalardır. Fan; çark, hava kanalı, damper ve emiş ağzından oluşur. Motorun görevi ise çarkı belirli bir devirde döndürmektir. Brülörlerde iki düzen görülür:

• Monoblok brülör: Fan, brülör gövdesinin içindedir. Motor gövdeye flanşla bağlanır, çark motor milinin ucuna takılır (doğrudan tahrik). Motor hava akımının dışında kalır, yalnız mili ve flanş yüzeyi fan tarafına bakar.
• Duoblok brülör: Fan ayrı bir ünitedir ve brülör kafasına hava kanalıyla bağlanır [3]. Bu fanlarda motor ayaklı kaide üstünde ya da flanşlı olabilir; tahrik doğrudan ya da kaplinlidir.

Brülör fanları sıcak su ve buhar kazanlarında, kızgın yağ kazanlarında, fırın ve kurutma hatlarında, asfalt plentlerinde ve proses ısıtıcılarında çalışır. Kazanın baca tarafındaki emiş fanı ile cebri çekiş fanı ayrı bir konudur; onlar için endüstriyel kazan fanı motoru yazımıza bakabilirsiniz.

Devri farklı motor takılırsa yanma ayarı neden bozulur?

Brülör fanını diğer fanlardan ayıran özellik, hava debisinin yakıt miktarıyla eşleştirilmiş olmasıdır. Servis, brülörü devreye alırken damper açıklıklarını belirli bir fan devrine göre ayarlar. Fan yasalarına göre debi devirle doğru orantılı, basınç devrin karesiyle, güç devrin küpüyle değişir (ayrıntı: pompa ve fan sistemlerinde affinity yasaları). Aşağıdaki örneklerde eski motorun plakasında 2850 d/d yazdığı varsayılmıştır:

İlk satır küçük görünür ama brülör için anlamlıdır: aynı damper açıklığında yaklaşık %2 fazla hava, fazla havayla yanma demektir; baca kaybı artar ve alev kararlılığı değişebilir. Ters yönde, devri düşük motor havayı azaltır ve eksik yanma, is ve karbonmonoksit riski doğar. Bu yüzden aynı kutup sayısındaki iki motor arasındaki küçük devir farkı bile servis ayarıyla düzeltilmelidir. İkinci satır kesin bir hatadır: 4 kutuplu motorla fan, yanma kafasının istediği basıncı üretemez. İthal brülörün 60 Hz motorunu 50 Hz şebekede aynı kutupla değiştirmek de üçüncü satırdaki kaybı getirir; böyle bir durumda fan seçimi brülör üreticisiyle yeniden ele alınmalıdır.

Elektrik motorlarının güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

Yanma havası fanı için motor gücü nasıl bulunur?

Brülör fanının motoru tek bir sabit güce bağlanamaz. Gücü belirleyenler şunlardır: brülör kapasitesine bağlı hava debisi, yanma kafası ve kazan karşı basıncı, çark çapı ve kanat tipi, fan devri, emilen havanın sıcaklığı ve yoğunluğu, varsa kaplin ya da kayış kaybı. Temel bağıntı:

P_mil = Q · Δp / η_fan (Q m³/s, Δp Pa, P W); motor gücü = P_mil / η_tahrik + marj.

Örnek varsayım: hava debisi 1700 m³/h, fan basıncı 3500 Pa, fan verimi 0,60 kabul edilsin, çark doğrudan milde olsun (tahrik kaybı yok).

• Q = 1700 / 3600 ≈ 0,472 m³/s
• P_mil = 0,472 × 3500 / 0,60 ≈ 2,75 kW
• Soğuk hava, filtre kirlenmesi ve ayar payı için %15 marj: 2,75 × 1,15 ≈ 3,17 kW → 4 kW

3 kW motor bu noktada yaklaşık %92 yükte döner; kışın yoğun havada termik atabilir. Kendi değerlerinizle hesabı pompa ve fan motor gücü hesaplama aracında yapabilirsiniz.

Piyasadaki örnekler aralığın ne kadar geniş olduğunu gösterir. Bir monoblok brülör kataloğunda fan motorları 0,75 kW ile 45 kW arasında, 3 faz 400 V 50 Hz ve 2900 d/d nominal devirle verilmiştir [1]. Başka bir üreticinin endüstriyel brülör kataloğunda fan motorları 450 W'tan 55 kW'a kadar uzanır ve 2800 d/d olarak listelenir; en küçük modeller 230 V tek fazlıdır [2]. Kesin değer brülörün etiketinden ve üreticinin teknik verisinden alınır.

Motor değişiminden önce toplanacak bilgiler

Yanan motoru sökmeden önce aşağıdaki bilgileri bir yere yazın:

• Eski motorun plakası: kW, d/d, gerilim (230/400 V ya da 400/690 V), akım, frekans.
• Brülörün etiketi: tip, kapasite aralığı, fan motoru için yazılan güç.
• Bağlantı şekli: flanş tipi (büyük B5 ya da küçük B14), flanş dış çapı, delik çemberi, merkezleme çapı.
• Mil çapı ve boyu (D×E), kama genişliği; çark göbeğinin mile nasıl tutturulduğu.
• Klemens kutusunun konumu ve kablo girişi yönü; brülör kapağı kapanınca kutu sığıyor mu.
• Yol verme şekli: doğrudan, yıldız-üçgen ya da invertör; brülör kumanda panosunun termik ayarı.
• Kazan dairesinin ortam sıcaklığı ve emilen havanın tozlu olup olmadığı.

Sorumluluk ayrımı açıktır. Fanın seçimi, fan eğrisi, çark ve gövde tasarımı ile hava/yakıt ayarı brülör üreticisinin ve yetkili servisin işidir. Motor tedarikçisinin işi ise verilen mil gücü, devir, montaj ve ortam şartına uyan motoru sağlamaktır. Plaka okunmuyorsa ölçülerle de ilerlenebilir; mil ve flanş ölçüleri için DRG motor teknik çizimleri sayfasındaki değerlerle karşılaştırın.

Devir, kutup ve montaj: yeni motor brülöre nasıl uyar?

Devir ve kutup seçimi

Brülör fanları küçük çaplı çarkla yüksek basınç üretmek zorundadır; yanma kafası ve kazanın karşı basıncı fanın istediği basıncı yükseltir. Çark çapı küçük tutulduğu için gereken çevresel hız ancak yüksek devirle elde edilir; bu nedenle iki katalogda da fan motorları 2 kutuplu sınıftadır [1][2]. Bazı modern brülörlerde fan invertörle sürülür: kısmi yükte devir düşürülür, damper ile birlikte hava ayarlanır. Bir katalogda invertörlü modeller için 3520–4100 d/d azami devir verilmiştir [1]; yani motor şebeke frekansının üstünde çalıştırılır. Böyle bir brülörde motoru değiştirirken invertörün azami frekans ayarı, motorun mekanik devir sınırı ve çarkın balansı brülör üreticisinin verisiyle teyit edilmelidir.

Flanş, mil ve bağlantı

Monoblok brülörde motor gövdeye flanşla bağlanır; kesin montaj tipi brülör üreticisinin çiziminden alınır. Merkezleme çapı ve delik çemberi tutmayan bir motor, adaptörle bağlansa bile çarkı eksenden kaydırabilir; çark gövdeye sürter ya da titreşim yapar. DRG kataloğundaki B5 flanş ölçülerinden örnekler: 90S/90L gövdede flanş dış çapı 200 mm, delik çemberi 165 mm, merkezleme 130 mm; 112M gövdede 250 / 215 / 180 mm. Mil 90L'de 24×50 mm, 112M'de 28×60 mm'dir. B14 küçük flanş ölçüleri katalogda yer almaz; bu tipte sipariş vermeden önce eski motorun flanşını ölçüp iletin.

Çark mile kamayla ve uç cıvatasıyla oturur. Mil boyu farklıysa çark kanaldaki yerinden kayar ve hava giriş aralığı değişir. Bağlantıdan sonra motoru kısa bir an çalıştırıp dönüş yönünü kontrol edin: ters dönen santrifüj fan bir miktar hava verir ama basıncı tutmaz; hava basınç anahtarı brülörü kilitler ya da yanma bozulur. Yön, iki fazın yer değiştirmesiyle düzeltilir; bu iş yetkili elektrikçinin işidir. Bazı küçük brülörlerin motorları standart dışı mil ya da flanşla üretilmiştir; bu durumda standart IEC motor uymaz ve yedeği brülör üreticisinden alınmalıdır.

DRG motorlarıyla eşleşme

DRG Motor elektrik motoru üreticisi, tedarikçisi ve satıcısıdır. Mağaza gamı: alüminyum gövde 0,25–11 kW, pik döküm gövde 0,55–355 kW; 1000, 1500 ve 3000 d/d; 3 faz, 230/400 V ya da 400/690 V; montaj B3, B5, B14 ve B35 sipariş notuyla. Tek fazlı küçük brülör motorları bu gamın dışındadır. Brülör fanlarında en sık gereken 2 kutuplu modeller:

2,2 ve 3 kW modeller 230/400 V'tur ve 400 V şebekede yıldız bağlanır; 4 kW ve üstü 400/690 V'tur, 400 V şebekede üçgen bağlanır ve yıldız-üçgen yol vermeye uygundur. Daha geniş bir fan motoru gamı için Fan Motorları sayfasına bakabilirsiniz.

Brülör fanları için DRG motorları

• DRG-90L-2 – 2,2 kW – 2895 d/d – 90L alüminyum
• DRG-100L-2 – 3 kW – 2895 d/d – 100L alüminyum
• DRG-112M-2 – 4 kW – 2905 d/d – 112M alüminyum
• DRG-132S1-2 – 5,5 kW – 2930 d/d – 132S alüminyum
• DRG-132S2-2 – 7,5 kW – 2930 d/d – 132S alüminyum

Bu motorların güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

Brülör fan motoru: sık sorulan sorular

Brülör fan motoru kaç devir olmalı?

Eski motorun plakasındaki devirle aynı kutup sınıfında olmalıdır; brülör fanlarının büyük çoğunluğu 2 kutuplu, 3000 d/d sınıfı motorla çalışır. Aynı sınıfta da küçük devir farkı hava miktarını değiştirdiği için değişimden sonra yanma ayarı kontrol edilmelidir.

Brülör motoru yerine daha güçlü motor takılır mı?

Devir ve bağlantı ölçüleri aynı kalmak şartıyla bir üst güç takılabilir; motor yalnız fanın istediği gücü çeker. Ancak üst güç çoğu zaman daha büyük gövde ve farklı flanş demektir; flanş, mil ve klemens kutusunun brülör kapağına sığması önce ölçülmelidir.

4 kW brülör fan motoru kaç amper çeker?

DRG-112M-2 400 V'ta 7,45 A, 380 V'ta 7,84 A çeker. Kalkış akımı nominalin 8,3 katıdır (400 V'ta yaklaşık 62 A); sigorta ve kontaktör seçiminde bu değer dikkate alınır.

Brülör motoru değişince ayar yapmak gerekir mi?

Evet. Yeni motorun devri eskisinden birkaç devir bile farklıysa fanın verdiği hava değişir. Yetkili brülör servisi baca gazını ölçerek hava ayarını yeniden yapmalı ve emniyet zincirini (hava basınç anahtarı, alev denetimi) test etmelidir.

Brülörünüzün etiketini ve eski motorun plakasını bize iletin, uygun DRG modelini birlikte netleştirelim: telefon +90 (542) 666 11 11, e-posta [email protected], iletişim sayfası. DRG MOTOR motorları teslim tarihinden itibaren 2 yıl süreyle malzeme ve üretim hatalarına karşı garantilidir (garanti belgesi). Tüm modeller ve güncel fiyatlar için Elektrik Motoru Online Satın Al.

Kaynaklar

1. Oilon – Monoblock burners: Oil, gas and dual fuel – fan motoru güçleri, 3~400 V 50 Hz, 2900 d/d; invertörlü modellerde azami devir
2. ELCO – Industry Catalogue (burners) – fan motoru güçleri 450 W–55 kW, 2800 d/d
3. ELCO – EK-DUO / RPD duoblock burners – ayrı fan ünitesinin hava kanalıyla bağlanması