Motor üç ölçüye birlikte bakılarak seçilir: zaman içindeki ortalama ısınmayı belirleyen eşdeğer yük, kısa süreli en yüksek moment ve kalkıştaki yük. Ortalamaya göre seçmek tepe anlarında motoru zorlar; yalnız anlık zirveye göre seçmek ise çoğu zaman gereksiz büyük bir motor ve düşük güç katsayısı demektir.

DRG-200L-4 30 kW 1500 d/d pik döküm gövdeli DRG trifaze motor – değişken yükte motor gücü seçimi

Yük profilini çıkarmak

İlk adım, bir iş gününü temsil eden yük çevrimini kaydetmektir. Pens ampermetre ya da enerji analizörüyle belirli aralıklarla okunan değerler, hangi saatlerde yük yükseldiğini ve ne kadar sürdüğünü gösterir. Örneğin bir granül kurutma hattında sabah ısınma sırasında yük yüksek, öğleden sonra düşük olabilir; bir pres ise her vuruşta saniyelik zirveler yapar.

Isınma açısından eşdeğer yük

Motor sargısının sıcaklığı akımın karesiyle ilişkilidir. Bu yüzden değişken yükte, her yük düzeyinin karesi süresiyle ağırlıklandırılıp ortalaması alınır ve karekökü bulunur. Bu karesel ortalama değer, motorun etiket gücünü aşmamalıdır. Çevrim dakikalar mertebesinde kısaysa motorun ısıl ataleti zirveleri yumuşatır; saatlerce süren yüksek yük dönemleri ise ortalamaya bakılmadan tek başına değerlendirilmelidir.

Tepe moment ve kalkış kontrolü

  • Kısa süreli en yüksek yük, motorun devrilme momentinin güvenli biçimde altında kalmalıdır; aksi hâlde motor durma noktasına yaklaşır.
  • Makine yüklü kalkıyorsa kalkış momenti ayrıca kontrol edilir.
  • Saatteki kalkış sayısı yüksekse ek ısınma hesaba katılır.

Eksik bilgi varsa

Yük ölçülemiyorsa makine imalatçısının önerdiği güç, kasnak oranları ve mevcut motorun çalışma sıcaklığı yol gösterir. Mevcut motor yıllardır sorunsuz çalışıyor ve aşırı ısınmıyorsa aynı güç genellikle yeterlidir; sık termik açması varsa bir üst güç değerlendirilir.

Güç ve devir değerlerini girerek uygun aralığı daraltmak için motor seçim sihirbazını kullanabilir, ardından aday modelleri trifaze motor mağazasında karşılaştırabilirsiniz.