Trifaze asenkron motorunuz yanlış yöne dönüyorsa çözüm basittir: motora giden üç fazdan herhangi ikisinin yerini değiştirmek dönüş yönünü tersine çevirir. Üçüncü faza dokunmaya gerek yoktur; iki fazı takas etmek döner manyetik alanın yönünü değiştirdiği için mil de ters yöne döner. Bu işlem her zaman enerji kesilmiş durumda ve yetkili elektrik personeli tarafından yapılmalıdır.

Dönüş yönü iki fazın yeri değiştirilerek ayarlanan gri gövdeli DRG trifaze asenkron elektrik motoru

DRG Motor; elektrik motoru üreticisi, tedarikçisi ve satıcısıdır. Yeni bir trifaze asenkron motor arıyorsanız online motor mağazasını ve 3 fazlı asenkron elektrik motorları kategorisini inceleyebilirsiniz. Bu yazı dönüş yönünü açıklayan bilgilendirici bir rehberdir; bağlantı işlemleri yetkili personele aittir.

Trifaze motor neden ters dönüyor?

Trifaze asenkron motorun dönüş yönünü belirleyen tek şey, üç fazın sargılara bağlanma sırasıdır. Stator sargılarına ulaşan L1-L2-L3 fazları, uzayda birbirini kovalayan bir döner manyetik alan oluşturur. Bu alanın dönme yönü, fazların geliş sırasına göre belirlenir; rotor da bu alanı izlediği için motorun mili o yönde döner.

Dolayısıyla "ters dönme" aslında bir arıza değil, bir bağlantı sırası sonucudur. Pano beslemesi çekilirken fazlardan ikisinin yeri karışmışsa ya da yeni bir motor eski sırayla değil farklı bir sırayla bağlanmışsa, motor sorunsuz çalışır ama beklenenin tersi yöne döner. Bunun nedenini ayrıntılı ele alan elektrik motoru neden ters döner yazısı konuyu tamamlar.

Dönüş yönü nasıl değiştirilir: iki fazın yeri değiştirilir

Yön değiştirmenin standart yolu, motora giden üç fazdan ikisini karşılıklı takas etmektir. Örneğin klemens ucundaki L1 ve L2 uçları yer değiştirirse, döner alanın yönü tersine döner ve mil zıt yöne çalışır. Hangi iki fazın seçildiği önemli değildir; L1-L2, L2-L3 veya L1-L3 ikililerinden herhangi birini takas etmek aynı sonucu verir. Üç fazın hepsini birden kaydırmak ise yönü değiştirmez, çünkü faz sırası korunmuş olur.

Bu değişiklik iki noktadan birinde yapılabilir: ya motor klemens kutusunda, ya da pano/kontaktör çıkışında. Hangisi seçilirse seçilsin, işlem şu çerçeveyle yürütülmelidir:

  • Enerjiyi panodan kesin ve enerjisizliği uygun bir ölçü aletiyle doğrulayın.
  • Faz uçlarının takasını yalnızca yetkili elektrik personeli yapsın; klemens köprülerinin (Y/Δ) konumunu değiştirmeyin, yalnızca besleme fazlarının sırasını değiştirin.
  • Kısa bir boşta çalıştırma ile dönüş yönünü gözleyin; yön hâlâ yanlışsa başka bir faz ikilisi değil, aynı iki fazın doğru takılıp takılmadığı kontrol edilir.

Motoru düzenli olarak hem ileri hem geri çalıştırmanız gerekiyorsa, fazları her seferinde elle değiştirmek yerine kontaktörlü bir ileri-geri çalıştırma devresi kurulur. Bu devrede iki kontaktör, fazları otomatik olarak çaprazlar ve elektriksel/mekanik kilitleme ile aynı anda ikisinin birden çekmesi engellenir. Genel yön değiştirme mantığı için dönüş yönü değiştirme rehberine de bakabilirsiniz.

Elektrik motorlarının güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

Faz takası, yıldız/üçgen köprüsüyle karıştırılmamalı

Sık yapılan bir hata, dönüş yönünü değiştirmek isterken klemens kutusundaki yıldız (Y) veya üçgen (Δ) köprülerini oynatmaktır. Köprüler motorun bağlantı tipini ve gerilimini belirler; dönüş yönüyle ilgileri yoktur. Yönü değiştirmek için köprülere değil, yalnızca motora gelen üç besleme fazından ikisinin sırasına müdahale edilir. Köprüyü yanlış konuma almak motoru yanlış gerilimde bırakıp zarar verebilir; bu yüzden köprü düzeni motor etiketindeki şemaya göre korunur.

Yanlış yön neden önemli: pompa, fan ve konveyör

Trifaze motorun yanlış yöne dönmesi, boşta çalışırken zararsız görünebilir; asıl sorun yüke bağlandığında ortaya çıkar. Birçok uygulamada dönüş yönü, işin doğru yapılması için kritiktir:

  • Santrifüj pompalar: Ters yönde pompa döner ama ya hiç basmaz ya da çok düşük debi verir; dışarıdan çalışıyor görünse de beklenen sonucu vermez.
  • Fan ve aspiratörler: Kanat profili tek yöne hava atacak biçimde tasarlandığından, ters dönen bir fan belirgin biçimde daha az hava taşır.
  • Konveyör ve karıştırıcılar: Bant veya karıştırıcı ters yönde hareket eder; bu da ürün akışını bozabilir veya mekanik zorlanmaya yol açabilir.

Bu yüzden yeni bir motor takıldığında ya da besleme yeniden çekildiğinde, yükü bağlamadan önce kısa bir boşta deneme ile dönüş yönünü doğrulamak iyi bir alışkanlıktır. Yön yanlışsa, yukarıda anlatıldığı gibi enerji kesilip iki fazın yeri değiştirilerek düzeltilir.

Hangi DRG modeli: örnek 4 kutuplu trifaze motorlar

Ters dönen motorunuzu değiştiriyorsanız, yerine koyacağınız modelin dönüş yönü değil, gücü, devri (kutup sayısı), mili ve montaj tipi belirleyicidir; çünkü her trifaze asenkron motorun yönü zaten iki fazın yeri değiştirilerek ayarlanabilir. Aşağıdaki tabloda yaygın 1500 d/d (4 kutup) sınıfından örnek DRG modelleri, anma momenti ve 400 V'taki nominal akımıyla verilmiştir. Gerilim hepsinde 400/690 V (Δ/Y)'dur.

ModelDevirMomentNominal akım (400 V)
DRG-112M-4 (4,0 kW)1450 d/d26,3 Nm7,95 A
DRG-132S-4 (5,5 kW)1460 d/d36,0 Nm10,7 A
DRG-132M-4 (7,5 kW)1460 d/d49,1 Nm14,3 A
DRG-160M-4 (11,0 kW)1465 d/d71,7 Nm20,4 A

Moment değerleri yaklaşık T = 9550 · P / n bağıntısıyla da doğrulanabilir. Akımın uygulamaya göre normal olup olmadığını motor akım tablosu ile karşılaştırabilirsiniz. Mevcut motoru değiştirirken yalnızca gücü değil, kutup sayısını, mil çapını ve montaj tipini de eşleştirmeniz gerekir.

Mevcut motorunuzun etiket fotoğrafını gönderin, uygun DRG modelini birlikte belirleyelim.WhatsApp'tan gönder

Doğru modeli seçtiğinizde tüm güç ve devir seçeneklerini mağaza üzerinden karşılaştırabilirsiniz.

Yön ihtiyacınıza uygun trifaze asenkron motor modellerini ve güncel fiyatları mağazada görünFİYATLARI GÖR

Sık sorulan sorular

Trifaze motorun dönüş yönü nasıl değiştirilir?

Motora giden üç fazdan herhangi ikisinin yeri değiştirilerek. İki fazı takas etmek döner alanın yönünü tersine çevirir, böylece mil zıt yöne döner. İşlem enerji kesilip enerjisizlik doğrulandıktan sonra yetkili personel tarafından yapılmalıdır.

Üç fazı da değiştirirsem yön ters döner mi?

Hayır. Üç fazın hepsini birlikte kaydırmak faz sırasını değiştirmez, bu yüzden dönüş yönü aynı kalır. Yönü çevirmek için yalnızca iki fazın yeri değiştirilir, üçüncü faz yerinde kalır.

Yön değiştirmek için yıldız-üçgen köprüsünü oynatmalı mıyım?

Hayır. Y/Δ köprüleri bağlantı tipini ve gerilimi belirler, dönüş yönünü değil. Köprüyü oynatmak motoru yanlış gerilimde bırakabilir; yön yalnızca besleme fazlarının sırasıyla değiştirilir.

Motoru sürekli ileri-geri çalıştıracaksam ne gerekir?

Her seferinde faz takası yapmak yerine iki kontaktörlü bir ileri-geri kumanda devresi kurulur. Bu devre fazları otomatik çaprazlar ve kilitleme ile iki kontaktörün aynı anda çekmesini engeller.

Bu Konuyla İlgili Elektrik Motorları — Modeller ve Güncel Fiyatlar

Uygunluk yalnız güce göre belirlenmez: makinenizin devir, gerilim, montaj tipi, mil ve bağlantı ölçülerini ürün sayfasındaki verilerle karşılaştırın; emin değilseniz mevcut motorun etiketini bize gönderin.

TÜM MODELLER VE DETAYLAR İÇİN ONLINE MAĞAZA →