230/400 V ve 400/690 V Motor Farkı: Satın Alırken Hangi Gerilim Seçilmeli?

400 V (eski adıyla 380 V) Türkiye şebekesinde hem 230/400 V hem 400/690 V plakalı motor çalışır; fark bağlantıdadır: 230/400 V motor yıldız, 400/690 V motor üçgen bağlanır. Satın alırken belirleyici olan yol verme şeklidir: panonuzda yıldız-üçgen yol verme varsa ya da ileride kurulacaksa 400/690 V motor seçilmelidir; direkt yol verme, soft starter veya 3×400 V çıkışlı invertörde ikisi de kullanılabilir.

Bu seçim kâğıt üstünde küçük bir ayrıntı gibi durur, ama yanlış plakalı motor ya panoya uymaz ya da yanlış bağlanıp yanar. Klemens köprülerinin değiştirilmesi, kabloların bağlanması ve ilk çalıştırma enerjisi kesilmiş panoda yetkili elektrikçi tarafından yapılmalıdır; bu yazı sipariş öncesi kararı anlatır, bağlantı talimatı değildir.

DRG Motor elektrik motoru üreticisi, tedarikçisi ve satıcısıdır. Elektrik Motoru Online Satın Al sayfasındaki 120 modelin her birinin plaka gerilimi ve 400 V bağlantısı ürün sayfasında yazılıdır; aşağıdaki karar tablosuyla hangisine ihtiyacınız olduğunu siparişten önce netleştirebilirsiniz.

Hangi gerilimi seçmeliyim? Karar tablosu

Tabloyu kendi panonuza göre okuyun: sol sütun mevcut durum, orta sütun alınacak motor, sağ sütun gerekçe.

Tablonun özeti: yıldız-üçgen panosu olan her işletme için cevap 400/690 V’tur. Panoda yalnız bir kontaktör ve termik varsa (direkt yol verme), gücünüze uyan DRG modeli hangi plakayla geliyorsa o kullanılır.

Etiketteki iki gerilim ne anlatır?

Trifaze motorun her faz sargısı belirli bir gerilime göre sarılır. Plakadaki küçük sayı sargının dayanabildiği gerilimdir ve sargılar üçgen bağlandığında motor bu hat gerilimiyle çalışır; büyük sayı ise yıldız bağlantıda kullanılacak hat gerilimidir (küçük sayının √3 katı).

• 230/400 V: sargı 230 V’luk. 230 V şebekede üçgen, 400 V şebekede yıldız.
• 400/690 V: sargı 400 V’luk. 400 V şebekede üçgen, 690 V şebekede yıldız.
• Ortak nokta: 400 V şebekede iki motorun da her sargısına çalışırken aynı gerilim düşmez; 230/400 V motorda sargıya ≈231 V (400/√3), 400/690 V motorda 400 V gelir — her ikisi de kendi sargı gerilimidir.

Klemens köprülerinin nasıl takıldığı ve kW’a göre bağlantının ayrıntısı kaç kW motor yıldız, kaç kW motor üçgen bağlanır yazımızda; burada konu, satın alırken hangi plakanın isteneceğidir.

Elektrik motorlarının güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

DRG modellerinde 400/690 V hangi güçten başlıyor?

DRG mağazasındaki 120 modelin 43’ü 230/400 V, 77’si 400/690 V plakalıdır. Sınır güce göre nettir: 0,25 kW’tan 3 kW’a kadar tüm modeller 230/400 V, 4 kW ve üstü tüm modeller 400/690 V’tur. Sınırın iki yanındaki modeller:

3 kW ile 4 kW arasında kutup sayısı ne olursa olsun plaka değişir. 3 kW ve altında yıldız-üçgen yol verme gerekiyorsa sipariş öncesi bizimle görüşün; bu güçlerde genellikle direkt yol verme, soft starter ya da invertör tercih edilir. Diğer güçlerin akımlarını motor akım tablosu aracında bulabilirsiniz.

Yıldız-üçgen yol verme neden 400/690 V motor ister?

Yıldız-üçgen yol vermede motor önce yıldız bağlanıp kalkar, birkaç saniye sonra üçgene geçip çalışmaya devam eder. Çalışma anındaki bağlantı üçgen olduğu için motorun 400 V şebekede üçgen bağlanabilmesi, yani 400/690 V olması gerekir. Kalkışta sargıya düşen gerilim √3 kat azalır, akım ve moment yaklaşık üçte bire iner. 7,5 kW 4 kutuplu DRG-132M-4 ile hesap:

• Direkt kalkış akımı: 14,3 A × 7,5 ≈ 107,2 A
• Yıldızda kalkış akımı: 107,2 / 3 ≈ 35,8 A
• Direkt kalkış momenti: 49,1 Nm × 2 ≈ 98,2 Nm
• Yıldızda kalkış momenti: 98,2 / 3 ≈ 32,7 Nm (nominal momentin yaklaşık üçte ikisi)

Sonuç: yıldızda kalkış momenti nominal momentin altına iner. Fan, boşta kalkan pompa ya da kayışı gevşek tahrikler için yeterlidir; dolu bantla kalkan konveyör veya yük altında kalkan kırıcıda motor yıldızda hızlanamayabilir. Yük altında kalkış varsa yıldız-üçgen yerine başka yol verme yöntemini yol verme ve yıldız-üçgen hesaplama aracıyla karşılaştırın. Hesapta kullanılan değerler:

• Model: DRG-132M-4
• Güç: 7,5 kW
• Nominal devir: 1460 d/d
• Plaka gerilimi: 400/690 V (Δ/Y)
• 400 V bağlantı: Δ (üçgen)
• Akım 400 V: 14,3 A
• Is/In: 7,5
• Nominal moment: 49,1 Nm
• Ts/Tn: 2

Yanlış plakalı motor alınırsa ne olur?

En sık iki hata şudur: yıldız-üçgen panoya 230/400 V motor almak ve 400/690 V motoru “eskisi yıldızdı” diye yıldız bağlamak. Tablo, 400 V şebekede sonuçları gösterir.

İkinci satırdaki hata sessizdir: motor döner, boşta normal görünür, ama sargıya düşen gerilim 400 V yerine ≈231 V olduğu için moment yaklaşık (230/400)² ≈ 0,33 oranına iner. Yük gelince devir düşer, akım yükselir ve termik atar ya da motor ısınır. Yeni motoru bağlamadan önce plakayı fotoğraflayın ve elektrikçinize bağlantıyı plakaya göre yaptırın.

İnvertörle çalışacak motorda hangi gerilim?

İnvertörün çıkış gerilimi motorun sargı bağlantısını belirler. 3×400 V çıkışlı (trifaze girişli) invertörde 230/400 V motor yıldız, 400/690 V motor üçgen bağlanır; ikisi de tam güç verir. Burada yıldız-üçgen şartı yoktur, çünkü yol vermeyi invertör yapar.

3×230 V çıkışlı (monofaze girişli) invertörde ise yalnız 230/400 V motor üçgen bağlanarak tam güç verir; 400/690 V motor bu çıkışla nominal gücüne ulaşamaz. İnvertörün akım değeri motorun o gerilimdeki plaka akımından küçük olmamalıdır. Aynı motoru ileride 3×400 V çıkışlı bir invertöre ya da doğrudan şebekeye almak isterseniz 230/400 V plakalı motor bu esnekliği korur: yalnız klemens köprüleri üçgenden yıldıza çevrilir.

Sipariş öncesi kontrol listesi

• Şebeke hat gerilimini ölçtürün (400 V mu, 690 V mu, 230 V trifaze mi?).
• Panodaki yol verme şeklini belirleyin: direkt, yıldız-üçgen, soft starter, invertör.
• Yıldız-üçgen panoda motor kablosu sayısına bakın: motora iki ayrı üçlü kablo (6 uç) gider.
• Eski motorun plakasındaki gerilim ve bağlantıyı fotoğraflayın.
• Gücü ve devri belirleyin; 3 kW ile 4 kW arasında plakanın değiştiğini unutmayın.
• İnvertör varsa çıkış gerilimini ve nominal çıkış akımını etiketten okuyun.
• Yük altında kalkış var mı? Varsa yıldızdaki üçte bir momenti hesaba katın.
• Yeni motorun klemens bağlantısını yetkili elektrikçiye plakaya göre yaptırın.

Bu güçteki motorlar

230/400 V ile 400/690 V sınırının iki yanındaki 2 ve 4 kutuplu pik döküm modeller:

• DRG-100L-2 – 3 kW – 2895 d/d – 100L pik döküm
• DRG-100L2-4 – 3 kW – 1450 d/d – 100L pik döküm
• DRG-112M-2 – 4 kW – 2905 d/d – 112M pik döküm
• DRG-112M-4 – 4 kW – 1450 d/d – 112M pik döküm
• DRG-132S-4 – 5,5 kW – 1460 d/d – 132S pik döküm
• DRG-132M-4 – 7,5 kW – 1460 d/d – 132M pik döküm

Bu motorların güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

Sıkça Sorulan Sorular

400/690 V motor 380 voltta nasıl bağlanır?

380–400 V şebekede 400/690 V motor üçgen bağlanır. Yıldız bağlanırsa sargıya ≈231 V düşer ve motor yük altında yetersiz kalır.

230/400 V motor yıldız-üçgen yol verilebilir mi?

400 V şebekede hayır. Yıldız-üçgende çalışma bağlantısı üçgendir ve 230/400 V motor 400 V’ta üçgen bağlanırsa sargıya kendi geriliminin yaklaşık 1,74 katı (400/230) gelir. Yıldız-üçgen için 400/690 V motor gerekir.

Kaç kW motordan sonra 400/690 V olur?

DRG mağazasında 3 kW’a kadar tüm modeller 230/400 V, 4 kW ve üstü tüm modeller 400/690 V plakalıdır.

400/690 V motor daha fazla akım çeker mi?

Hayır. 400 V şebekede aynı güçteki motorun hat akımı plaka gerilimine göre değişmez; değişen yalnız sargı bağlantısıdır. Akım güce, devire ve cos φ’ye bağlıdır.

Plaka fotoğrafını ve pano bilginizi +90 (542) 666 11 11 numarasına veya [email protected] adresine gönderebilirsiniz; tüm kanallar iletişim sayfamızda. Gerilimi belli olan tüm modeller ve güncel fiyatlar için Elektrik Motoru Online Satın Al sayfasına bakın.