Ekim ayında bakım müdürünün masasına gelen bütçe şablonunda motor satırı çoğu tesiste ya boş kalır ya da geçen yılın rakamı kopyalanır. Sonra şubatta bir konveyör motoru yanar, satın alma birimi acil sipariş açar ve o kalem hiç planlanmamış bir harcamaya dönüşür. Bu yazı, 2026 yılı için elektrik motoru bütçesini tesis envanterinden yola çıkarak nasıl kuracağınızı, hangi motorun yedeğinin rafta durması gerektiğini ve toplu alımı ne zaman yapmanın mantıklı olduğunu adım adım ele alıyor. Örnek hesapta DRG Motor online mağazasındaki gerçek liste fiyatları kullanıldı.

Bütçenin ilk sayfası: tesisteki motorların sayımı

Rakam yazmadan önce elinizde güncel bir motor listesi olmalı. Çoğu işletmede bu liste ya hiç yoktur ya da yıllar önce çıkarılmış ve sonradan değişen motorlar işlenmemiştir. Sayımı hat hat yapın ve her motor için aşağıdaki bilgileri tek bir tabloya yazın:

  • Bulunduğu makine ve hat adı
  • Güç (kW) ve devir (d/d) — etiketten okunur, tahmin edilmez
  • Gövde ölçüsü (IEC, ör. 132M) ve gövde tipi (pik döküm / alüminyum)
  • Montaj şekli (B3 ayaklı, B5 flanşlı, B35, B14)
  • Bağlantı gerilimi ve klemens bağlantısı (ör. 400/690 V, üçgen)
  • Son arıza veya sarım tarihi, varsa bilinen sorunlar

Etiketi okunmayan, boyanmış ya da sökülmüş motorları ayrı bir sütunda işaretleyin; bütçe döneminde bunların ölçüsünü çıkarmak, arıza günü ölçü almaya çalışmaktan çok daha kolaydır.

Kritiklik puanı: hangi motorun yedeği rafta durmalı?

Her motorun yedeğini tutmak hem gereksiz sermaye bağlar hem depoyu doldurur. Hiç yedek tutmamak ise duruş riskini tamamen şansa bırakır. Aradaki dengeyi kurmak için her motora üç soru sorun ve cevaplara göre bir sınıf verin:

SoruCevap “evet” ise
Bu motor durunca hattın tamamı veya ana ürün akışı duruyor mu?A sınıfına aday
Arıza halinde motoru söküp sardırmak ya da yenisini getirip bağlamak vardiyalar sürer mi?Bir üst sınıfa çıkar
Tesiste aynı güç, devir ve gövdede başka motor var mı?Tek yedek birden fazla motoru korur, yedek tutmak daha kârlı

A sınıfı motorlar için rafta hazır yedek; B sınıfı için tedarikçide model kodu ve teknik verisi önceden netleştirilmiş, gerektiğinde hemen sipariş edilebilecek bir tanım; C sınıfı (yedekli pompalar, durması üretimi etkilemeyen fanlar) için ise yalnızca bütçede bir arıza payı yeterlidir.

Tek yedekle birden fazla motoru korumak

Yedek stokunun maliyetini düşürmenin en etkili yolu çeşit sayısını azaltmaktır. Sayım tablosunu güç, devir ve gövde ölçüsüne göre sıraladığınızda çoğu zaman aynı motorun farklı hatlarda tekrar ettiğini görürsünüz. Örneğin dört farklı konveyörde 7,5 kW 1500 d/d, 132M gövdeli ayaklı motor varsa bunların dördü için tek bir yedek yeterli olabilir.

Ortak yedek seçerken dikkat edilecek nokta, motorun yalnızca güç ve devirde değil mil çapı, mil boyu, ayak delik aralığı ve flanş ölçüsünde de birebir uyması gerektiğidir. Mağazadaki ürün sayfalarında B3 bağlantı ölçüleri (A×B, D×E, K, L) verildiği için eldeki motorla karşılaştırmayı bütçe döneminde masa başında yapabilirsiniz. Flanşlı uygulamalarda yedek motoru B35 seçmek, aynı motoru hem ayaklı hem flanşlı yerlerde kullanmanın sık başvurulan bir yoludur; bu tercihi sipariş notunda belirtmek gerekir.

Güç aralığına göre stok kararı

Küçük güçler (0,25–4 kW)

Birim fiyatı düşük, rafta az yer kaplayan ve elle taşınabilen motorlardır. Tesiste sık kullanılan iki üç tipte birkaç adet stok tutmak genellikle mantıklıdır. Örneğin 1,5 kW 1500 d/d alüminyum gövdeli DRG-90L-4'ten dört adet almak listede KDV hariç 24.843,00 TL, KDV dahil 29.811,60 TL eder; bu, tek bir plansız duruş gününün maliyetiyle kıyaslanacak bir rakamdır.

Orta güçler (5,5–37 kW)

Konveyör, kırıcı besleyici, pompa ve fan uygulamalarının büyük kısmı bu aralıktadır. Burada her tipten stok tutmak yerine A sınıfı motorlar için ortak yedek mantığı uygulanır. Bu güçlerde motor artık forklift veya caraskal ile taşınır; yedeğin depoda nerede durduğu ve nasıl indirileceği de plana yazılmalıdır.

Büyük güçler (45 kW ve üzeri)

Tek bir yedeğin bedeli küçük güçlerdeki onlarca motora denk gelebilir. Bu nedenle büyük motorlarda raf stoku yalnızca gerçekten A sınıfı olan ve hattı tek başına durduran motorlar için düşünülür. Diğerleri için model kodunu, gövde ölçüsünü ve bağlantı bilgisini önceden netleştirmek ve bütçede bu kalemi ayrı göstermek daha gerçekçidir.

Örnek bütçe kalemi: üç A sınıfı yedek motor

Bir agrega tesisinde yapılan kritiklik çalışmasından sonra üç motorun yedeğine karar verildiğini düşünelim: bant konveyörü için 7,5 kW, elek tahriki için 22 kW ve ana kırıcı için 75 kW; üçü de 1500 d/d ve pik döküm gövdeli. Mağaza listesindeki karşılıkları şöyle:

ModelGüç / devirGövdeKDV hariçKDV dahil (%20)
DRG-132M-47,5 kW / 1500 d/dPik döküm, IEC 132M17.825,50 TL21.390,60 TL
DRG-180L-422 kW / 1500 d/dPik döküm, IEC 180L41.504,10 TL49.804,92 TL
DRG-280S-475 kW / 1500 d/dPik döküm, IEC 280S131.670,00 TL158.004,00 TL

Fiyatlar DRG Motor online mağazasının 24.09.2026 tarihli listesinden alınmıştır; havale/EFT ile %3 indirim uygulanır, nakliye ücreti fiyata dahil değildir ve alıcı öder. Güncel fiyat için mağaza sayfasına bakınız.

Bu üç motor için bütçe satırı şöyle hesaplanır:

  • Liste toplamı, KDV hariç: 190.999,60 TL
  • Liste toplamı, KDV dahil: 229.199,52 TL
  • Havale/EFT ile ödenirse (-%3): 185.269,61 TL + KDV, yani KDV dahil 222.323,53 TL
  • Nakliye: ayrı satır olarak, fiyata dahil değildir; büyük motorlar ağırlıkları nedeniyle genellikle ambar ile gönderilir
  • Montaj, kaplin veya kasnak uyarlaması: kendi bakım ekibinizin ya da yüklenicinin işçiliği olarak ayrı satır

KDV'yi indirebilen bir işletmede bütçe KDV hariç rakamla, nakit planı ise KDV dahil rakamla hazırlanır. Bu iki rakamı aynı tabloda yan yana yazmak, finans birimiyle sonradan çıkacak “hangi rakam onaylandı” tartışmasını önler.

Toplu alımın zamanlaması

Yedekleri yıl içine dağılmış tek tek siparişler yerine tek seferde almak hem nakliyeyi hem iç onay sürecini sadeleştirir. Zamanlamada şu noktalara bakın:

  • Fiyatın tarihi: Bütçe tablosuna fiyatın alındığı liste tarihini mutlaka yazın. Onay ile sipariş arasında aylar geçerse fiyatı mağazadan yeniden kontrol edin.
  • Planlı duruşlar: Yeni motoru bayram veya yıllık bakım duruşundan önce teslim almak, eski motoru o duruşta değiştirip eskisini sardırarak ikinci yedek haline getirmenizi sağlar.
  • Bütçe dönemi ayrımı: Yedek motor kalemi yatırım bütçesinde mi, bakım gideri olarak mı izleniyor, bunu muhasebe ile baştan netleştirin; sipariş zamanlamasını bu karar belirler.
  • Tampon payı: Geçen yılın plansız motor alımlarını sayın ve bu yıla bir arıza payı ekleyin. Oranı tahminle değil, kendi kayıtlarınızdan belirleyin.

Yedek motoru rafta kullanılır halde tutmak

Rafta bekleyen motor, arıza günü çalışmazsa bütçeye yazılan rakam boşa gitmiş olur. Basit birkaç alışkanlık bunu önler: motoru kuru ve titreşimsiz bir yerde, ambalajıyla ve ayakları üzerinde saklayın; mili belirli aralıklarla elle birkaç tur çevirin; üzerine hangi makinelerin yedeği olduğunu ve teslim tarihini yazan bir kart asın. Uzun süre bekleyen motoru devreye almadan önce izolasyon direncini ölçtürmek iyi bir uygulamadır. Kullanılan yedeğin yerine yenisinin siparişini aynı hafta açmayı da süreç olarak tanımlayın; aksi halde raf sessizce boşalır.

Bütçe dosyasına eklenecek kontrol listesi

  1. Envanter tablosu (güç, devir, gövde, montaj, bağlantı)
  2. Kritiklik sınıfları ve gerekçeleri
  3. Ortak yedek eşleştirmesi (hangi yedek hangi motorları korur)
  4. Model kodları ve liste fiyatları (KDV hariç ve dahil, fiyat tarihiyle)
  5. Ödeme yöntemi varsayımı (havale indirimi uygulanıp uygulanmayacağı)
  6. Nakliye, indirme ve montaj için ayrı satırlar
  7. Arıza payı ve kullanılan yedeğin yerine koyma kuralı

Güç veya akım hesabını doğrulamak için elektrik motoru hesaplama araçlarını, model ve fiyatları görmek için Elektrik Motoru Online Satın Al sayfasını, ödeme yöntemleri için ödeme seçenekleri sayfasını, sevkiyat koşulları için teslimat ve kargo sayfasını kullanabilirsiniz.

Sıkça Sorulan Sorular

Her motor için yedek tutmak gerekir mi?

Hayır. Yalnızca durduğunda hattı ya da ana ürün akışını kesen ve hızlı ikame edilemeyen motorlar için raf yedeği tutulur. Aynı tipten birden fazla motor varsa tek yedek hepsini koruyabilir.

Bütçede KDV hariç mi, KDV dahil mi rakam kullanılmalı?

KDV'yi indirebilen işletmelerde maliyet bütçesi KDV hariç, nakit akışı planı KDV dahil tutarla hazırlanır. İki rakamı birlikte yazmak en sağlıklısıdır.

Yedek motoru alüminyum mu, pik döküm mü seçmeliyim?

Yedeği, yerine geçeceği motorla aynı gövde tipinde ve aynı bağlantı ölçülerinde seçin. Gövde değiştirmeyi düşünüyorsanız ölçüleri ürün sayfasındaki B3 tablosundan karşılaştırın.

Bütçeye yazdığım fiyat sipariş anında değişirse ne olur?

Liste fiyatları tarihlidir. Bütçe tablosuna fiyat tarihini yazın ve sipariş öncesinde mağaza sayfasındaki güncel rakamı kontrol edin.

2026 yedek motor listenizi birlikte gözden geçirmek için bize ulaşın: +90 (542) 666 11 11 · [email protected] · iletişim sayfası.