Asenkron elektrik motorunun senkron devri basit bir formülle bulunur: n = 120 × f / p. Burada f şebeke frekansı (Türkiye'de 50 Hz), p ise kutup sayısıdır. Kutup sayısı arttıkça devir düşer; 50 Hz'de 2 kutup 3000, 4 kutup 1500, 6 kutup 1000 d/d verir.

Devir hesabı ve kutup sayısı anlatımı için gri gövdeli DRG trifaze asenkron elektrik motoru

DRG Motor, elektrik motoru üreticisi, tedarikçisi ve satıcısıdır; İzmir merkezlidir ve bu il dâhil tüm Türkiye'ye hızlı kargoyla gönderim yapar. Devir ve kutup hesabını yaptıktan sonra ihtiyacınıza uygun modeli online elektrik motoru mağazasında güce ve devire göre seçebilir, aynı ürünleri 3 fazlı asenkron elektrik motorları kategorisinde bir arada görebilirsiniz.

Senkron devir nasıl hesaplanır?

Formülün mantığı şu: üç fazlı sargı, şebekeden gelen akımla dönen bir manyetik alan üretir. Bu alanın dönme hızına senkron devir denir ve yalnız iki şeye bağlıdır — frekans ile kutup sayısı. Frekans sabit olduğundan (50 Hz), devri belirleyen tek değişken sargının kaç kutuplu sarıldığıdır.

Küçük bir not: formülde p genelde kutup sayısını gösterir. Bazı kaynaklar kutup çifti ile yazar; o zaman n = 60 × f / (p/2) olur. Sonuç aynıdır, yeter ki hangisini kullandığınızı karıştırmayın. 50 Hz ve 4 kutup için: 120 × 50 / 4 = 1500 d/d.

Kutup sayısı devri nasıl belirler?

Kutup sayısı ikişer ikişer artar (2, 4, 6, 8...), çünkü her kutbun bir karşıtı olmak zorundadır. Her kutup basamağı, senkron devri bir kademe aşağı çeker. 50 Hz için tablo şöyledir:

Kutup sayısıFormül (120×f/p)Senkron devir
2120×50/23000 d/d
4120×50/41500 d/d
6120×50/61000 d/d
8120×50/8750 d/d

Yani etiketinde "1500 d/d" yazan bir elektrik motoru 4 kutupludur; "3000 d/d" görürseniz 2 kutuplu, hızlı bir makinedir. Sahada "kaç kutuplu lazım?" sorusunun cevabı aslında "milde kaç devir istiyorsun?" sorusuyla aynıdır.

Elektrik motorlarının güncel fiyatlarını görmek ve hemen sipariş vermek için tıklayınFİYATLARI GÖR →

Kayma ve gerçek devir arasındaki fark

Burada çok sorulan bir ayrıntı var. Asenkron elektrik motorunun mili, manyetik alanın senkron devrinde dönmez; biraz geriden gelir. Bu farka kayma denir ve motorun moment üretebilmesi için zorunludur. Kayma olmasaydı sargıda indüklenen akım olmaz, dönme kuvveti de doğmazdı.

Gerçek (yük altındaki) devir şöyle bulunur: n_gerçek = n_senkron × (1 − s). Kayma s, tam yükte tipik olarak küçük bir orandır; bu yüzden 1500 d/d senkron devirli bir elektrik motorunun etiketindeki yük devri çoğunlukla 1400–1470 d/d aralığında yazar. 1455 gibi bir sayı görmeniz hata değil, kaymanın normal sonucudur.

Aynı güç, farklı devir: 4 kW örneği

Güç ile devir birbirinden bağımsızdır. Aynı 4 kW gücü üç ayrı devirde sipariş edebilirsiniz; tek değişen kutup sayısı, dolayısıyla milden aldığınız hız ve momenttir. Düşük devirli olan, aynı güçte daha yüksek moment verir ama gövdesi büyür.

ModelKutupSenkron devirAkım (400 V)
DRG-112M-223000 d/d7.45 A
DRG-112M-441500 d/d7.95 A
DRG-132M1-661000 d/d8.99 A

Üç modeli de inceleyebilirsiniz: 4 kW 3000 d/d, 4 kW 1500 d/d ve 4 kW 1000 d/d. Pompa ve fan gibi hızlı uygulamalarda genelde 2 veya 4 kutup; konveyör, karıştırıcı, yoğurucu gibi tork isteyen yerlerde 6 kutup tercih edilir. Hesabı kendiniz denemek isterseniz elektrik motoru hesaplama aracı işinizi kolaylaştırır.

Devir seçerken nelere dikkat etmeli?

İlk kural: devri makinenin isteğine göre seçin, "yüksek devir daha güçlüdür" yanılgısına kapılmayın. Güç kW ile sabittir; devir yalnız milin ne kadar hızlı döneceğini söyler. Eğer eski bir elektrik motorunu yeniliyorsanız, etiketindeki devri ve kutup sayısını not edin; kaplin ya da kasnak ölçüleriyle birlikte netleştirmek en sağlıklısıdır.

İkinci kural: devir ile moment ters çalışır. Aynı güçte, devir düştükçe milden alınan döndürme kuvveti artar. Bu yüzden ağır kalkan, yüklü başlayan makinelerde 6 kutuplu bir elektrik motoru çoğu zaman daha rahat tahrik verir; buna karşılık santrifüj pompa veya fan gibi hızla yol alan uygulamalarda 2 veya 4 kutup daha yerindedir. Devri doğru seçmek, çoğu zaman bir redüktör veya kasnak düzeneğine olan ihtiyacı da azaltır.

Üçüncü nokta gerilim ve bağlantıyla ilgilidir. DRG yelpazesindeki trifaze elektrik motorları 400/690 V (Δ/Y) etiketlidir; devir ve kutup hesabı bu bağlantıdan bağımsızdır, yani 400 V şebekede yıldız bağlı bir motorun senkron devri yine 120·f/p ile bulunur. Hesap frekansa ve kutba bakar; gerilim yalnız sargının nasıl bağlanacağını belirler, devri değiştirmez.

Emin olamadığınız noktada tahminle ilerlemeyin. Mevcut motorunuzun etiketini ve bağlı olduğu makineyi bize anlatın; devir, kutup ve güç üçlüsünü birlikte oturtalım. Yeni bir hat kuruyorsanız, tahrik edilecek makinenin istediği mil devrini ve kalkış karakterini bilmek, doğru kutup sayısına gitmenin en kısa yoludur.

Sık sorulan sorular

4 kutuplu elektrik motoru kaç devir yapar?

50 Hz'de senkron devri 1500 d/d'dir (120×50/4). Yük altında kayma nedeniyle etiket devri biraz daha düşük, genelde 1400–1470 d/d aralığında yazar.

Devir ile güç aynı şey mi?

Hayır. Güç (kW) milden alınan iştir; devir (d/d) milin dönme hızıdır. Aynı güç farklı devirlerde üretilir; kutup sayısı değiştikçe devir değişir ama güç aynı kalabilir.

Frekans 60 Hz olursa devir ne olur?

Formül aynı kalır, f yerine 60 yazılır. 4 kutup için 120×60/4 = 1800 d/d senkron devir çıkar. Türkiye şebekesi 50 Hz olduğundan değerler 50 Hz'e göre hesaplanır.

Etikette neden 1500 değil de 1455 gibi bir sayı var?

O, yük altındaki gerçek devirdir. Asenkron elektrik motoru senkron devrin biraz gerisinde döner; aradaki fark kaymadır ve tamamen normaldir.

İhtiyacınız olan devir ve kutup sayısına uygun elektrik motorunun güncel fiyatını görmek için mağazaya göz atın.FİYATLARI GÖR

Mevcut motorunuzun etiket fotoğrafını gönderin, uygun DRG modelini birlikte belirleyelim.WhatsApp'tan gönder

Bu Konuyla İlgili Elektrik Motorları — Modeller ve Güncel Fiyatlar

Uygunluk yalnız güce göre belirlenmez: makinenizin devir, gerilim, montaj tipi, mil ve bağlantı ölçülerini ürün sayfasındaki verilerle karşılaştırın; emin değilseniz mevcut motorun etiketini bize gönderin.

TÜM MODELLER VE DETAYLAR İÇİN ONLINE MAĞAZA →